Van klein pilootproject naar stevige boerenbeweging in Burundi

Haguruka, een project uitgewerkt door partnerorganisatie ADISCO in Burundi, groeit stilaan uit tot een stevige boerenbeweging. In 2013 ondersteunden we al meer dan 1.000 groepen. Samen verzamelden ze bijna € 100.000. Daarmee kunnen de groepen hun eigen projecten opzetten.

Haguruka begeleidt boeren om groepen te vormen die hun eigen prioriteiten bepalen. Ze zoeken zelf middelen bijeen om deze te verwezenlijken. Ook opvallend: in gemeenschappen waar Haguruka werkt, worden gemiddeld minder conflicten gerapporteerd bij de overheid of politie.

ADISCO zoekt naar de talenten van het Zuiden

Burundi ontwaakt uit een jarenlange burgeroorlog. Gronden en vee werden vernietigd. Vooruitstrevende boerenleiders werden vermoord. Hierdoor heeft de jonge generatie geen enkel rolmodel in de landbouw meer. Tegelijk maakt de jarenlange noodhulp dat de Burundese bevolking zich nestelt in een situatie van afhankelijkheid: zelfvertrouwen en eigenwaarde zijn ver te zoeken.

Zonder de steun van ADISCO en  Broederlijk Delen zou ik nog steeds van dag tot dag leven. Ik ben trots op wat ik heb bereikt en hoop een voorbeeld te zijn voor anderen. - Salvator, boer in Burundi.

In 2006 startte Deo Niyonkuru met de organisatie ADISCO (Appui au Développement Intégral et à la Solidarité sur les Collines). Deo werkte lange tijd in het buitenland bij verscheidene internationale ngo’s. Toen hij terugkeerde naar Burundi ontdekte hij grote armoede: een groot deel van de bevolking is niet gemotiveerd om iets te maken van zijn landbouwgrond of veeteelt. Waarom zouden ze ook? Hulporganisaties delen geiten, zaaigoed en voedsel uit, lange tijd nadat de wapens zijn neergelegd. Van een structurele opbouw is er geen sprake.

Sta op en doe het zelf

In Burundi is de koffieteelt een belangrijke bron van inkomsten. Maar wanneer de prijzen dalen of de oogst tegenvalt, dan hebben de boeren niets om op terug te vallen. Een onderdeel van de werking van ADISCO is het Haguruka-programma. Haguruka betekent ‘Sta op’. En dit wordt heel letterlijk genomen: sta op en neem je eigen leven in handen. Sta op en zorg zelf voor jouw voedsel. Deze partnerorganisatie van Broederlijk Delen motiveert de boeren om zelf voedsel te telen in plaats van naar de voedselbedeling te gaan. Enerzijds voor eigen gebruik, anderzijds om te verkopen op de markt.

Koffie in Burundi

Hagu-wat?

ADISCO benadert boeren die initiatief tonen. Deze heten ‘paysansferments’, boeren en boerinnen die model staan voor anderen. Ze krijgen een driedaagse opleiding in landbouwtechnieken en sociale vaardigheden. De modelboeren vormen met een tiental andere boeren een Haguruka-groep. Sommige groepen investeren in de bananen-, bonen- of maniokteelt, anderen in het kweken van geiten, varkens of konijnen. Het belangrijkste is dat ze zelf hun prioriteiten bepalen en hiervoor de middelen verzamelen.

Succesvolle investering

  • 89% van de Burundese bevolking is afhankelijk van de landbouw
  • 66% van de Burundese bevolking leeft in armoede
  • ADISCO won in 2015 de Koning Boudewijnprijs voor Ontwikkeling in Afrika
  • In 2014 bereikte ADISCO 200.000 mensen uit 35.00 families

ADISCO leent aan een boerengroep een startkapitaal. Gedurende zes maanden betalen de leden van de groep een bedrag met interest terug. Met dit kapitaal kunnen ze investeren in groente- of veeteelt. Het Haguruka-programma startte in 2008 met twee gemeenschappen. Dit oogstte veel succes. Vandaag begeleidt ADISCO al 230 Haguruka-groepen. De klemtoon ligt telkens opnieuw op het uitvoeren van de eigen plannen op eigen kracht.

 

Nieuw zelfvertrouwen

"ADISCO vertrekt vanuit het idee dat armoede stamt uit het verlies aan zelfvertrouwen. Dat zorgt voor een gevoel van fatalisme," aldus Deo Niyonkuru, oprichter van ADISCO. Het grootste succes is dan ook de verandering in attitude bij de Burundese boeren. 

In plaats van de bevolking nieuwe technologiën op te dringen, heeft ADISCO ervoor gekozen om samen met hen na te denken over het verbeteren van hun kennis. Dankzij de intensieve begeleiding van ADISCO zijn de opbrengsten van de belangrijkste teelten in minder dan 5 jaar bijna verdrievoudigd. Burundese boeren geloven daardoor weer in hun eigen kunnen en zijn niet langer afhankelijk van hulporganisaties. Ze zijn eindelijk weer fier op hun eigen resultaten.

Zo steunt Broederlijk Delen ADISCO

Deo Nyonkuru klopte in 2006 aan bij Broederlijk Delen. Hij wou een pilootproject opzetten in Burundi om noodhulp overbodig te maken. Onder de vlag Haguruka wilde hij leidersfiguren vinden die samen met anderen sociale en economische activiteiten konden opzetten.

 

In 2008 ging ADISCO van start met twee groepen van een tiental leden. De aanpak werkte: inmiddels zijn er al 1.800 groepen. ADISCO staat hen bij met raad en daad. Broederlijk Delen geeft ADISCO geld om dit werk te kunnen doen. Daarnaast is Broederlijk Delen een gesprekspartner in het begeleiden van de groei van het project.

 

Op 3 juni 2015 ontving Deo de Koning Boudewijnprijs voor ontwikkeling in Afrika. Een bekroning van een goed concept en jarenlange inzet. Fier dat wij dat alles mee mogelijk hebben gemaakt.