Gewapend conflict in Colombia

Colombia wordt sinds de jaren 50 verscheurd door een gewapend conflict tussen verschillende partijen. In 2012 startte de regering opnieuw vredesonderhandelingen met de FARC, de grootste rebellengroep. Nu groeit de hoop dat er een akkoord wordt bereikt. En dat er een einde komt aan het bloedvergieten.

In sommige regio’s is het nu rustiger dan vroeger, in andere woedt het conflict nog hevig. Gewapende groepen en het leger strijden om de controle te verwerven over een zo groot mogelijk grondgebied en de daarbij horende grondstoffen. De toegang tot land is na 60 jaar strijd nog steeds de kern van het conflict. De ongelijke verdeling van het grondbezit neemt enorme proporties aan, en is nog versterkt door het gewapend conflict.

Colombia is een van de landen met de meeste vluchtelingen binnen zijn eigen grenzen. 

Honderdduizenden families, vaak hele dorpen, moesten voor eht geweld vluchten naar de stad of naar andere gebieden. Ze willen graag terugkeren, of elders een nieuw en veilig bestaan opbouwen. Volgens recente wetgeving hebben ze ook recht op een stuk land. Maar in de praktijk wordt dat recht dikwijls geschonden. De gronden van verdreven boeren worden immers vaak ingepalmd. Lokale politici, grootgrondbezitters, bedrijven en gewapende groepen spelen daarbij regelmatig onder één hoedje.

Leiders en activisten in gevaar

Door de lange geschiedenis van burgeroorlog en gewapend conflict, bestaat er in Colombia een sterke mensenrechtenbeweging. Maar sociale leiders en activisten die opkomen voor de mensenrechten verkeren in groot gevaar. Er is gebrek aan bescherming, misdaden tegen hen worden niet grondig onderzocht en daders worden zelden bestraft.

Is het vredesakkoord voldoende?

De mensenrechtensituatie in Colombia blijft heel zorgwekkend, ondanks de vredesonderhandelingen die de regering in 2012 startte met verzetsgroepen. Velen hopen dat zo een einde komt aan het bloedvergieten. Maar de vrees groeit dat een akkoord vooral gunstig is voor buitenlandse investeerders, ten koste van de lokale bevolking.

Want eens er vrede is, kunnen zij gemakkelijker aan mijnbouw doen of grote projecten opzetten. Dat zal de druk op het grondgebied sterk verhogen. Het beleid van de regering ten gunste van mijnbouw en andere megaprojecten zorgt nu al voor nieuwe spanningen. Ze vormen een nieuwe bedreiging voor de gemeenschappen op het platteland.

Een vredesakkoord is niet voldoende.

Echte vrede is pas mogelijk wanneer de diepere oorzaken van het conflict worden aangepakt.

Zoals de ongelijke verdeling van grond. Daarbij is het belangrijk dat er rekening gehouden wordt met de eisen van de verschillende bevolkingsgroepen. Want een akkoord dat opgelegd wordt zonder overleg, zal enkel tot nieuwe conflicten leiden.

De boeren in Colombia moeten zelf kunnen beslissen over hun grond. Enkel dan is vrede mogelijk.

Celia en het gewapend conflict

 

Celia in Colombia

Celia woont in Colombia. Guerrilla en leger strijden om de controle over het gebied waar ze woont. Celia is lid van een inheemse wacht, die zich verzet zonder wapens.

Lees het verhaal van Celia.