Op de zeventigste verjaardag van de staat Israël opent de Amerikaanse ambassade haar deuren in Jeruzalem. De Palestijnen herdenken aan de vooravond van de Ramadan de Nakba, de ‘catastrofe’ van 1948, waarbij 750.000 Palestijnen moesten vluchten. Zeventig procent van de inwoners van Gaza bestaat uit vluchtelingen of hun nakomelingen. De ‘Grote Terugkeermars’ waarbij tot nu ruim 9.800 Palestijnen gewond raakten en 41 het leven lieten, bereikt haar hoogtepunt.

Onlangs kon ik de realiteit in Gaza van dichtbij ervaren. Hoe kunnen mensen hier in godsnaam leven? De Israëlische blokkade van Gaza maakt al meer dan tien jaar elke vorm van ontwikkeling onmogelijk. 80 procent van de families is afhankelijk van voedselhulp. De helft van de bevolking (meer dan de helft bij de jongeren) is werkloos. Elektriciteit, drinkbaar water, geneesmiddelen en medisch materiaal worden steeds schaarser. Volgens de VN zal Gaza in 2020 onleefbaar zijn, maar eigenlijk is het dat nu al.

Ik bezocht een van de tentenkampen van waaruit de terugkeermarsen worden georganiseerd. De media portretteren de protesten als ‘georkestreerd door Hamas’, maar de Palestijnen die ik ontmoette, ontkenden dat met klem. De protesten zijn een smeekbede voor vrijheid. Jonge mensen willen de situatie in Gaza opnieuw onder de aandacht brengen. Ze willen niet vergeten worden.

Na de beslissing van president Trump om de Amerikaanse steun aan het VN-agentschap UNRWA (dat noodhulp geeft aan Palestijnse vluchtelingen) terug te schroeven, schoten Europese landen te hulp. Humanitaire hulp is broodnodig om Gaza in leven te houden, maar zal op termijn niets uithalen. De internationale gemeenschap moet niet de symptomen, maar de ziekte bestrijden. Om de Palestijnen in Gaza opnieuw een waardig bestaan te geven, moeten de EU, België en andere lidstaten de druk op Israël opvoeren om de illegale blokkade op te heffen.

Nu de VS hun ambassade van Tel Aviv naar Jeruzalem verhuizen, kan dat land niet langer bemiddelaar zijn in het Israëlisch-Palestijns conflict. De EU is het aan zichzelf verplicht die rol nu op zich te nemen en zich als één blok achter de tweestatenoplossing te scharen. Het is de enige oplossing die het welzijn en de veiligheid van beide volkeren op de lange termijn kan garanderen. Want meer dan om een stuk grond, gaat het om het recht op leven en het uitbouwen van een toekomst voor een hele generatie Palestijnen die nooit vrede heeft gekend.

Dit opiniestuk verscheen op 14 mei 2018 in de Standaard.