29 maart 2018 - Gender - Peru

Naar aanleiding van de Internationale Vrouwendag, werd er in het Europees Parlement in Brussel een Feministisch Forum georganiseerd met vrouwen van over heel de wereld die hun verhaal kwamen doen. Onder hen de Peruaanse Inés Condori, die in 1995 onder het bewind van ex-president Alberto Fujimori gedwongen gesteriliseerd werd.

 

Tussen 1995 en 2001 werden er in Peru tussen de 300.000 en 400.000 inheemse vrouwen gesteriliseerd. Zo wilde ex–president Alberto Fujimori de armoede in het land bestrijden. Inés Condori is één van die vrouwen.

Overgeven, bloed en geschreeuw

Haar vierde kind was net geboren, toen Inés in 1995 naar het ziekenhuis trok. Daar aangekomen, wist ze niet wat ze zag. De vloer van het ziekenhuis lag vol vrouwen. Ze zag vrouwen overgeven, ze zag bloed, en er werd geschreeuwd om hulp.

Het liefst wilde ze zich omdraaien en wegrennen, maar ze had medische hulp nodig en was net urenlang naar Cusco gereisd vanuit haar gemeenschap in Chumbivilcas. Het ziekenhuispersoneel beloofde haar goed te helpen. Ze beloofden haar weer ´jong´ te maken.

Verbannen en verlaten

Inés weet tot op de dag van vandaag niet precies wat de dokters vervolgens met haar gedaan hebben, maar toen ze wakker werd had ze hechtingen in haar onderbuik en werd ze gek van de pijn. En die pijn bleef meer dan een jaar aanhouden.

Niet alleen kon Inés sindsdien geen kinderen meer krijgen, daarnaast kon ze ook niet meer op het veld werken om haar familie te onderhouden. Veel vrouwen werden na hun sterilisatie zelfs verbannen door de gemeenschap omdat ze niet meer konden werken en geen kinderen konden baren om het werk over te nemen. Echtgenoten verlieten hun gesteriliseerde vrouwen en vrouwen als Inés verloren hun vrouwelijkheid en voelden zich nooit meer hetzelfde.

Verkozen tot presidente

Maar de moedige vrouw bleef niet bij de pakken neerzitten. “In 2012 vond ik beetje bij beetje meer en meer vrouwen uit andere provincies die in dezelfde situatie als ik zaten. We begonnen ons te organiseren”, vertelt ze.

Uit al die vrouwen werd Inés vervolgens verkozen tot presidente, en in 2015 werden ze officieel erkend als organisatie. Sindsdien vormt Inés het hoofd van de Asociación de Mujeres Víctimas de Esterilizaciones Forzadas, een organisatie waar Derechos Humanos Sin Fronteras, partnerorganisatie van Broederlijk Delen, zich sterk voor inzet.

Loze beloften van de regering

Inmiddels hebben 280 mannen en vrouwen zich bij Inés aangesloten en zich als gesteriliseerd laten registreren.  Maar er ontbreken uiteraard nog ongelooflijk veel registraties. Huidig president Pedro Pablo Kuzcynski beloofde voordat hij verkozen werd dat hij zou helpen met die registraties en onderzoeken. Onderzoeken zijn er echter amper geweest. Het Instituto de Defensa Legal (IDL), een partnerorganisatie van Broederlijk Delen, zet zich in voor de verdediging van de gesteriliseerde mannen en vrouwen uit de organisatie van Inés. En er is nog veel werk. “Slechts drie of vier zaken zijn sinds 1995 onderzocht. De rest is gewoon gearchiveerd, daar gebeurt niks mee”, geeft Inés aan.

En dat is nog niet alles. Niet alleen kwam PPK zijn belofte over de onderzoeken niet na, daarbovenop verleende hij gratie aan de verantwoordelijke voor de sterilisaties: oud-president Alberto Fujimori. En dat was een harde klap in het gezicht van de gesteriliseerde vrouwen. In het gezicht van Inés. “Elk jaar verbaast onze regering mij meer. De gratieverlening aan Fujimori was het toppunt. PPK heeft onze laatste waardigheid weggenomen. Onze zaak moest zelfs nog onderzocht worden, en nu is Fujimori vrij. Op 24 december vrijgelaten. Op een feestdag. Zodat we niks zouden kunnen doen”, zegt ze.

Protestmarsen, forums en congressen

Maar dan had hij niet op Inés gerekend. Inés doet wél iets. Ondanks al het onrecht dat haar nog steeds wordt aangedaan, blijft ze doorzetten. “We willen eerherstel van wat ons is aangedaan, we willen onderzoeken, maar vooral gerechtigheid”, zegt Inés strijdlustig.

Samen met de andere vrouwen van de organisatie uit verschillende gemeenschappen rond Cusco, is ze aanwezig op de protestmarsen tegen de vrijlating van Fujimori en voor de rechten voor de vrouw. Blijft ze het onrecht aanklagen. Blijft ze forums en congressen organiseren in verschillende departementen. Blijft ze er zo voor zorgen dat meer en meer slachtoffers zich registreren. En nu mocht ze zelfs haar verhaal gaan doen in het Europees Parlement in Brussel, waar tussen 6 en 8 maart een Feministisch Forum georganiseerd werd.

Veel bereikt in het Europees Parlement

“Ik ben ontelbaar veel keer geïnterviewd! Iedereen wou mijn verhaal horen”, roept Inés enthousiast uit bij haar terugkomst in Peru. Volgens haar heeft ze veel kunnen bereiken in het Europees Parlement. “In andere landen kennen ze onze situatie niet. Weten ze niet hoe onze rechten geschonden werden, en worden. En het zijn zware schendingen aan de mensenrechten, want het is bepaalde groepen aangedaan. Niet in het algemeen aan mensen, maar aan groepen, aan de groepen die niet konden schrijven, die in veel gevallen niet eens Spaans spraken. Niemand wist wat er met hen gebeurde.”

“In het buitenland kennen ze misschien statistieken, nummers. Maar een getuigenis zoals de mijne hadden ze nog niet gehoord,” voegt ze daar aan toe, “en het is belangrijk dat iedereen nu weet wat er zich hier echt afspeelt.”