Tsjadische vluchtelingenstroom naar Kameroen

Maurizio is woont en werkt in Maroua in het noorden van Kameroen. Hij stuurde ons een tekst door over zijn impressies rond de vluchtelingenstroom. Door de onrust in Tsjaad vluchtten heel wat mensen naar Kameroen.

De zon weerspiegelt in de Logone, de rivier die de hoofdstad van Tsjaad, Ndjamena, van de Kameroense grensstad Kousseri scheidt.

In februari 2008 komt er echter verandering in dit vredig tafereel. De politieke onlusten die het land al gedurende lange tijd in de greep houden, gaan door, maar de ‘oorlog’ bereikt nu echt de Tsjadische hoofdstad. De geruchten verspreiden zich naar alle uithoeken van het land: het presidentieel paleis is ingenomen! De regeringstroepen zijn hun leiding kwijt. De bevolking is bang, meer dan voorheen. Er zijn nu twee te mijden vijanden: de rebellen én de militairen. De vluchtelingenstroom komt op gang….Buurland Kameroen is vlakbij.

Het zware offensief van de Tsjadische rebellen en het aanhoudend gevoel van onveiligheid hebben de Tsjadische bevolking in een bijna onmogelijke situatie gebracht. Langs de ene kant is er de Staat waarvan men niet weet of ze ooit opnieuw haar macht zal kunnen doen gelden. Langs de andere kant heb je het rebellenleger dat op de loer ligt om deze macht naar zich toe te trekken.

Na de schermutselingen en het offensief dat werd uitgevochten in de hoofdstad (de centrale markt is vernield, de grote as van de Avenue Charles de Gaulle is verwoest door kogels, het gebouw van de BEAC-Commission Bancaire de Afrique Centrale- is zwaar beschadigd) beslisten de Kameroense autoriteiten op maandag 4 februari om de brug over de Logone opnieuw open te stellen. Aan deze grensovergang met Tsjaad waren duizenden mensen samengestroomd die niet per kano konden oversteken.

De Kameroense overheid probeerde aanvankelijk alle Tsjadische vluchtelingen die het land binnenkwamen te registreren. Maar het officiële cijfer van 32.000 vluchtelingen is naar alle waarschijnlijkheid echter slechts het topje van de ijsberg van de grote massa Tsjadiërs die zich aan de andere kant van de rivier hebben geïnstalleerd, aan de rustige kant, rechtover Ndjamena. Het gaat vooral over mensen die geen banden hadden met naburige dorpen en die ervoor kozen het land te verlaten in plaats van gelaten af te wachten in de stad op een mogelijke escalatie van het geweld.

Na een periode van 48 uur, waarin provisorische tenten, matten en katoenen scheidingswanden de Kameroense oever van de Logone omtoverden in één grote kashba, zetten ook de internationale organismen zoals de VN, het WFP (Wereldvoedselprogramma) en Unicef twee transitzones op voor de vluchtelingen : ‘Mandana’ en ‘Lycée CTI’ om de vluchtelingen te kunnen bevoorraden met nfi (non food items) en drinkbaar water via het systeem van ‘water tracking’.

De gouverneur van de Kameroense provincie van het Extreme Noorden, M. Harnadou Tijani ging ter plaatse en selecteerde samen met de andere bevoegde autoriteiten de stad Maltam, vlakbij het Nationale Park van Kalamaloué als kamp waar de Tsjadische vluchtelingen na de indeling terecht kunnen.

De situatie blijft echter zeer delicaat. De grens blijft open en de Tsjadische president Idris Deby heeft alle ambtenaren formeel opgeroepen om op maandag 11 februari opnieuw aan de slag te gaan.

Hun werkplaats ziet er intussen niet meer hetzelfde uit als toen ze er de laatste keer kwamen. De plunderingen hebben niet alleen privéwoningen getroffen, maar ook de administraties en ministeries. De grond ligt nu bezaaid met tonnen documenten die door onbekenden uit de vensters werden gegooid, ook tijdens de plunderingen.

Hoe de situatie de komende dagen zal evolueren, kan niemand voorspellen. Maar men houdt er rekening mee dat de vluchtelingen eerder geneigd zullen zijn om nog een tijd op hun ‘veilige’ schuilplaatsen in Kameroen te blijven.