Niet alle hulp loopt dood
(01-09-2009)Brussel, 1 september 2009 – Vandaag ligt de Nederlandse vertaling van het ophefmakende boek ‘Dead Aid’ van Dambisa Moyo in de boekenwinkel met als titel ‘Doodlopende hulp’. Daarin roept de Zambiaanse economiste en oud-studente van Oxford en Harvard op om de geldkraan voor Afrika gewoonweg dicht te draaien. Ontwikkelingshulp zou niet tot minder maar tot meer armoede leiden! Te weinig hulp wordt goed gebruikt, met corruptie en gebrek aan initiatief tot gevolg.
Welke hulp?
‘Uiteraard zal deze publicatie heel wat ophef veroorzaken in de sector van de ontwikkelingssamenwerking,’ zegt Pol De Greve, directeur van Broederlijk Delen, ‘maar jammer genoeg geeft de auteur in haar druk geciteerde uitspraken niet heel duidelijk aan dat haar kritiek gericht is op overheidssteun. Daardoor ontstaat bij het brede publiek de indruk dat Moyo alle vormen van hulp op één grote hoop gooit en in zijn geheel afwijst. Maar dat is niet echt haar bedoeling. Wie het boek leest, constateert dat Moyo het alleen heeft over de zogenaamde directe budgetsteun aan overheden, met andere woorden over het geld dat Westerse landen en internationale organisaties als de Wereldbank aan de Afrikaanse regeringen ter beschikking stellen.’ Over de hulp van ngo’s spreekt Dambisa Moyo zich positief uit. Zo stelt ze dat het goede werk van ngo’s soms de indruk geeft dat alle hulp goed is, terwijl dat niet zo is voor de miljoenen euro’s die jaarlijks rechtstreeks naar overheden van ontwikkelingslanden vloeien.
Overheidssteun bevordert corruptie
Directe hulp aan overheden helpt niet, volgens Moyo. Meer zelfs: die hulp ligt mee aan de basis van armoede in Afrika. ‘Hulp was en is een politieke, economische en humanitaire ramp voor de meeste ontwikkelingslanden’, schrijft ze. Waarom? De leningen en giften die overheden in ontwikkelingslanden krijgen, bevorderen corruptie en conflicten, en remmen het vrij ondernemerschap af. Hulp maakt landen afhankelijk van anderen. Ze verliezen hun vermogen om zelf de touwtjes in handen te nemen en op onafhankelijke wijze vooruit te denken. Talentvolle en ambitieuze personen emigreren om te ontsnappen aan de verstikkende bureaucratie. Overheden leggen verantwoording af aan de donoren maar niet aan hun eigen burgers. Zo krijgen participatie en democratie geen eerlijke kans.
Betere en meer efficiënte hulp
‘Soms slaat Moyo de spijker op de kop’, vindt Pol De Greve, ‘want directe steun aan overheden leidt inderdaad vaak tot corruptie en spoort weinig aan tot een daadkrachtig en innovatief beleid. Hulpafhankelijkheid heeft ernstige bijwerkingen. Maar hulp heeft ook positieve resultaten, en die noemt Moyo niet: in vergelijking met twintig jaar geleden sterven er minder kinderen, kunnen meer mensen lezen en schrijven, gaan meer kinderen en vooral meer meisjes naar school, kunnen miljoenen armen via kleine leningen aan investeringskapitaal geraken, beschikken talloze mensen die aan aids lijden nu over antivirale geneesmiddelen, hebben veel mensen nu toegang tot drinkbaar water, enzovoort.’ Moyo haalt vaak oorzaak en gevolg door elkaar, en haar stellingen zijn soms weinig onderbouwd. Zo stelt ze dat de afwezigheid van hulp op natuurlijke wijze tot goed bestuur leidt. Het feit dat armoede blijft bestaan is niet noodzakelijk het gevolg van het feit dat hulp bestaat, zoals Moyo beweert, maar eerder een gevolg van de manier waarop hulp wordt verstrekt. ‘Wat we daarom wel van Moyo’s analyse onthouden, is dat te weinig overheidssteun goed gebruikt wordt, en dat misbruiken zo goed als nooit afgestraft worden. Corrupte overheden blijven hulp krijgen, ook al is dat vaak om humanitaire redenen. We moeten dus naar betere en meer efficiënte hulp, niet naar een drastische afschaffing,’ aldus nog Pol De Greve.
In een uitgebreidere Q&A op onze website bespreekt Broederlijk Delen de inhoudelijke argumenten van Dambisa Moyo.
Voor meer informatie:
Pol De Greve, directeur van Broederlijk Delen, gsm 0498/25 27 15
Wim Schalenbourg, stafmedewerker Dienst Partnerwerking van Broederlijk Delen, gsm 0486/72 58 87
Karel Ceule, persverantwoordelijke Broederlijk Delen, gsm 0476/330 221
Onze resultaten
“Zonder Broederlijk Delen zou ik nog steeds in de mijn aan het werk zijn. Met hun hulp vond ik de moed om door te zetten en mijn diploma rechten te behalen.”
Lees het verhaal van Vidal in Peru
Van elke euro die je Broederlijk Delen schonk in 2010 ging 85,5 cent rechtstreeks naar onze doelstelling: zorgen dat mensen in het Zuiden hun eigen plannen waarmaken. Download het jaarverslag
Blog - Geluiden uit het Zuiden
Lees hier alle recente posts
-
Inleefverblijf en Cusco
We beleefden net de meest intense dagen ooit ... een inleefverblijf om nooit te vergeten ... een verrijking, een levenservaring, een WAW en een OHHHH...…Geschreven op zaterdag, 07 januari 2012 02:14 in Inleefreis -
Vandaag laatste dag in Arequipa. We hebben net een reflectiemoment achter de rug om eens te zien hoe het met de moraal van iedereen gesteld…Geschreven op zondag, 01 januari 2012 18:44 in Inleefreis
-
Weinig tijd om te verwoorden wat we de laatste 3 dagen meemaakten. Ongeloof, ontroering, WAW, amai, niet te doen, crimineel, ... dit zijn de termen…Geschreven op donderdag, 29 december 2011 23:37 in Inleefreis
-
Weinig tijd om te verwoorden wat we de laatste 3 dagen meemaakten. Ongeloof, ontroering, WAW, amai, niet te doen, crimineel, ... dit zijn de termen…Geschreven op donderdag, 29 december 2011 23:37 in Inleefreis
-
De wekkers stonden deze morgen om 6,45u of dat dachten sommigen toch. Nog wat moe van de lange reis, sprongen sommigen onder ons dolenthousiast om…Geschreven op dinsdag, 27 december 2011 01:51 in Inleefreis
-
Aangekomen! In Zaventem wat vertraging opgelopen bij het controleren van alles en iedereen, maar kunnen vertrekken. Ook de lange vlucht van Madrid naar Lima hebben…Geschreven op maandag, 26 december 2011 05:14 in Inleefreis
-
Hallo Nog 3 keer slapen en we worden in alle vroegte verwacht in Zaventem. Hopelijk is er tegen dan al redelijk onderhandeld, zodat er niet…Geschreven op donderdag, 22 december 2011 15:02 in Inleefreis
-
Na een spannende selectie van leerlingen (4 per school) en een wereldkamp dat tot de verbeelding sprak, was er nu hét voorbereidingsweekend voor Peru. Alle…Geschreven op donderdag, 08 december 2011 22:17 in Inleefreis Lees meer...
-
Morgen 6 december is het niet alleen Sinterklaas, maar zouden, volgens de officiële kalender van het CENI (Commission Electorale Nationale Indépendente), de resultaten van de…Geschreven op maandag, 05 december 2011 21:43 in verkiezingen Lees meer...
-
Hier in Kisangani zijn de verkiezingenHier in kisangani zijn de verkiezingen over het algemeen vrij rustig verlopen. De mensen zijn hier vooral bang voor nieuw…Geschreven op donderdag, 01 december 2011 12:47 in verkiezingen Lees meer...
