De MD en de Tobintaks

BRUSSEL (KerkNet) -- Broederlijk Delen en Cidse (het internationaal netwerk van vastenacties) verrichten beiden lobbywerk omtrent de Milleniumdoelstellingen van de Verenigde Naties. Ze hebben ook een gezamenlijk staflid, Ann De Jonghe, die gedurende een half jaar in New York rond dit thema lobbywerk verricht. Volgens haar zijn er meer middelen nodig om de Milleniumdoelstellingen te halen. De Tobintaks kan hiertoe bijdragen.

Millenniumdoelstelingen

Momenteel lijken we opnieuw ver verwijderd van de 0,7 % van het BNP voor ontwikkelingshulp. Van het halen van de millenniumdoelstelingen lijkt geen sprake meer. Ann De Jonghe, van Broederlijk Delen, gaf vanuit New York hierop de reactie dat men de hoop op de millenniumdoelstelingen niet mag opgeven: "Door de Millenniumtop van september is de politieke druk immens groot om met iets op de proppen te komen. Het succes daarvan zal bepalen of millenniumdoelstelingen een succes worden of niet. Maar het ziet er inderdaad niet al te best uit. In het beste geval engageert de EU zich om tegen 2010 de 0.51 (richtlijn van Sachs) en tegen 2015 de 0.7% te halen. Dat is onvoldoende en hiermee komen ze hun beloften niet na."

De Jonghe vreest ook dat een internationale of Europese taks zal gebruikt worden om dit percentage te halen en ze stelt vast dat men steeds meer zaken in het ODA-budget stopt die er helemaal niet thuishoren (zoals bijvoorbeeld conflictpreventie). "Doordat Kofi Anan zei dat zijn voorstellen als een geheel te nemen of te laten zijn, riskeert het thema ontwikkeling bovendien ondergesneeuwd te geraken. Maar ik blijf optimist, als NGO's moeten we van de millenniumdoelstelingen gebruik maken om de politieke druk op de ketel te houden en ervoor te zorgen dat ze in september met goede en concrete maatregelen over de brug komen. We hebben geen andere keuze!"

Tobintaks

De Europese Centrale Bank heeft onlangs duidelijk gemaakt dat het niet gewonnen is voor de Tobintaks. Lieven Denys en Luc Van Liedekerke (KU Leuven, UA) zijn het echter niet eens met die houding en hebben daarbij heel wat bemerkingen. Luc Van Liedekerke onderstreept dat de argumenten niet nieuw zijn en bestaande analyses hernemen die jammer genoeg allemaal terugwijken naar het oude Tobin-voorstel. "In die zin wordt het Belgische voorstel niet ernstig genomen omdat dit immers expliciet vertrekt van de Spahn-variant." De opmerkingen zijn uiteindelijk ontgoochelend omdat men niet echt werk maakt van een serieuze discussie. Van Liedekerke wijst er ook op dat geen enkel Tobin-voorstel de kapitaalstromen wil stoppen, integendeel men is overtuigd van hun noodzaak: "En daarom wordt geen gebruik gemaakt van het klassieke wapen van kapitaalreguleringen, maar hanteert men een transparant prijsmechanisme om die verschuivingen wat meer ordentelijk te laten verlopen, en over een langere periode gespreid om een soort reflectiemoment op de markt tot stand te brengen."

Toch ziet het er naar uit dat Europa niet voor deze taks zal kiezen. Meer nog, na de Tobintaks gaat nu ook de voorgestelde internationale heffing op kerosine de prullenmand in. Als vervangmiddel toveren de ministers van financiën een vrijwillige heffing op vliegtickets uit de hoed. Volgens Belgisch minister Didier Reynders gaat het over een heffing van 1 tot 2 euro. Wie niet wil betalen kan bovendien weigeren. Een 'vrijwillige' toeslag op vliegtickets is geen vervangmiddel voor de Tobintaks. Volgens de Europese Commissie zou een verplichte heffing van 10 euro voor vluchten binnen de unie, en 30 euro buiten de EU grenzen maar 6 miljard euro per jaar opbrengen. Met de nu voorgestelde vrijwillige bijdrage haalt men hoogstens een half miljard euro binnen. De Tobintaks van 0,01% op wisselkoersverrichtingen zou 7 tot 11 miljard euro per jaar opbrengen (een bedrag dat veel hoger zou liggen als de TT ook wereldwijd werd toegepast). Bovendien wordt meer en meer erkend dat de TT een rol zou kunnen spelen in het voorkomen van desastreuze financiële crisissen zoals die in Azië in 1997 - 1998.

De Europese raad algemene zaken en externe relaties van 16 & 17 juni (GAERC) zal het EU-mandaat over de millenniumdoelstellingen in de aanloop naar de grote VN vergadering in september vastleggen. Voor De Jonghe is absoluut noodzakelijk dat de tobintaks daar opnieuw in de lijst van mogelijke 'nieuwe financieringsbronnen' opgenomen wordt om ontwikkeling, milieubehoud en andere sociale uitgaven te financieren. De Tobintaks is immers een nuttig en nodig instrument in het voorkomen van rampzalige financiële crisissen én een niet te verwaarlozen bron van extra inkomsten.

Europese ngo's protesteren tegen de voorgestelde vrijwillige taks op vliegtickets: lees hun oproep