De eerste dagen in Congo, de eerste ervaringen met de Kiro

We zijn 6 weken verder en ik begin mij meer en meer een Congolese te voelen. Ik heb zelfs vlechten in mijn haar. Ik heb nu nog meer bekijks op straat dan dat ik al gewoon was. Nu nog een pagne en ik ben het helemaal compleet! Deze traditionele klederdracht bestaat uit een rok en bovenstuk. Dit kan met lange of korte mouwen zijn, met dikke of dunne bandjes,... Het leuke aan deze pagnes is dat je ze op maat laat maken en dat je zelf de kleur en motief van de stof kan kiezen.

Bij aankomst werd ik direct ontvangen door mijn gastgezin. Omdat ik redelijk moe was van de lange vlucht (van 10u ’s morgens tot 12u ‘s nachts) ben ik rechtstreeks mijn bed ingetuimeld. Ik ben pas de volgende dag gaan kennismaken met iedereen van de familie.

Françoise is de baas in huis. Ze zorgt voor de inkomsten en beslist ook waar het allemaal heen gaat. Dan hebben we nog haar zus Arlette en broer Daddy die allebei studeren aan de universiteit. Verder is er nog Jackie en Clara die nog op het secundair zitten. Jackie is de dochter van Willy (nog een broer van Francoise) die sinds kort verhuisd is naar een andere broer in de stad (Didier, die ook voor de Kiro werkt). Clara is de dochter van nog een andere zus van Francoise die in Kinshasa woont. Sinds enkele weken is Yves er bij komen wonen. Yves is 10 jaar en de broer van Clara en dus ook de zoon van de zus die in Kinshasa woont
Is iedereen nog mee?

Het klinkt inderdaad ingewikkeld, maar zo is het nu eenmaal. Familie van familie, van nog een andere schoonfamilie wonen vaak samen met elkaar en soms in veel te kleine huisjes. Je zult zelden een gezin ontmoeten die met enkel met de vader, moeder en de kinderen samenwoont. Er zal altijd wel een zus of een broer bijwonen. Er zijn dan ook heel veel kinderen die van het platteland naar de stad zijn gekomen en bij familie wonen (om te studeren en het geluk te zoeken). Mocht ik een enquête doen op school dan zou 40% van de kinderen niet bij zijn biologische ouders wonen.

Maar éénmaal je trouwt moet je het huis uit. Je zou denken dat je dan eindelijk je vrijheid teruggevonden hebt, maar nee hoor. Als je trouwt dan trouw je met een hele familie. Het is hier de normaalste zaak van de wereld dat je andere mensen mee in huis neemt.

Bij mijn gastgezin gaat het er dus ook zo aan toe. Het enige verschil is er dat wij in een iets luxueuzere buurt wonen. Ik mag dan wel samen slapen met Arlette (24), Jackie (17), Clara (20) en Yves (10) in 1 kamer, maar aan ruimte is geen gebrek en mijn privacy wordt gerespecteerd.
We wonen namelijk heel comfortabel. Alle kamers zijn ruim en uitgerust met deuren en een slot! De douche en toilet zijn proper en we hebben een breedbeeld tv met dvd.
Het feit dat ze zo comfortabel wonen, komt omdat Françoise een hoge functie uitoefent bij de gouverneur van Lubumbashi. Geld is dus geen probleem. We hebben bijvoorbeeld ook een tuinman, een poetsvrouw en van 18u ’s avonds tot 7u ’s morgens is er politiebewaking.

Maar ik heb ook minder nieuws. Jackie is deze week verhuisd naar het internaat voor de rest van het schooljaar. Ze zit in haar laatste jaar en ze wil zich volop concentreren op haar eindexamens. Ze wil namelijk geneeskunde gaan studeren en goede resultaten zijn belangrijk. Ik vind het wel jammer dat ze weg is. Jackie was een jaartje jonger dan mij en we konden het heel goed vinden met elkaar. Ze nam me overal mee naar toe en stelde me aan al haar vrienden voor. Een gezellige meid…

Maar de echte ontdekkingstocht in Congo is begonnen met een coördinatie van de stad Lubumbashi. Niet echt evident want alles is hier enorm. Brede straten, grote kruispunten,... Laat wel te verstaan dat ik het hier over de stad in het algemeen heb. Het eigenlijke centrum stelt eigenlijk niet veel voor. Er is 1 drukke straat (met het grootste kruispunt van de stad) en enkele drukkere straten komen er opuit. En daar houdt het mee op.

Waarom is de stad dan enorm? Omdat ze opgedeeld is in communes! Commune Kenya, Camolondo, Lubumbashi, Bel Air, Ruashi, ... Iedere commune heeft een beetje zijn eigen centrum en via verschillende wegen staan ze in verbinding met elkaar.

Tja, en dan die wegen. De straten die in verbinding staan met de communes zijn redelijk oké, het hangt ervan af of je op de tijd de putten kunt vermijden. Maar ze zijn op zijn minst al in asfalt. De ‘straten’ binnen de communes zijn gewoon aardewegen en ongelooflijk slecht. Als ik zeg dat er putten tot 50 cm diep zijn, dan overdrijf ik niet. Maar af en toe zie je dan enkele wegenwerkers die een putje hier en daar opvullen, maar bijlange niet genoeg....

Vandaar dat het altijd een avontuur is om je met de auto te verplaatsen. Zeker wanneer je het openbaar vervoer neemt. Dit kan ofwel een gewone taxi zijn of een taxibus. Taxibusjes zijn kleine busjes die ze volproppen met mensen. Ik heb er ooit in eentje gezeten met 26 mensen en 4 zakken cement. En vaak zijn deze busjes van geen kwaliteit meer. Ze hebben in geen jaren een carwash of garage gezien en ze zien er afgeleefd uit. Maar wat wil je met zo’n wegen...

Vanaf de tweede week ben ik op de Kiro gestart. Tot nu toe is het nog een kalme periode. Het is nog een beetje uitkijken wat ik allemaal kan doen maar wanneer ik in actie schiet breng ik jullie zeker op de hoogte.

Kiro Congo heeft een werking van enerzijds de dagelijkse activiteiten op het nationale bureau (winnen van financiële middelen) en anderzijds de Kiro als jeugdbeweging zelf. Voor deze twee werkingen huren ze 2 lokalen in de school Twendelee in ‘hartje’ Lubumashi. Voor de dagelijkse activiteiten hebben we Alex die een bureaucratisch hoekje runt, Clement die informaticalessen geeft en Michel die het internetcafé draaiende houdt. De jeugdbeweging zelf wordt recht gehouden door César (voorzitter), Didier (boekhouder), Ado en Pater Louis, de nationale proost.

Ik kan al meedelen dat de Kiro in augustus zijn 60-jarige bestaan viert. Ze zijn nog niet echt bezig met voorbereidingen, maar ik ga ervan uit dat dit nog wel komt. Maar een feest zoals bij de Belgische scouts zal het helaas niet worden. Gewoonweg omdat het transport roet in het eten strooit. Per vliegtuig verplaatsen is hier een makkelijke maar dure oplossing. Dan rest alleen nog de trein, maar over een afstand van 500 km kan hij er al enkele dagen over doen. En dan moet je nog geluk hebben dat er geen stilstaande (defecte) trein op je route staat. Anders mag je het helemaal vergeten. Het feest zal dus geen 25.000 Kiroleden op de been brengen, maar daarom wordt het er niet minder vrolijker op! Je mag je dus in augustus aan een heus verslag verwachten!

Via mijn contacten in België ben ik hier ook bij de paters van Don Bosco terecht gekomen. Don Bosco heeft in Lubumbashi verschillende projecten voor straatkinderen. Op die manier heb ik ook eventjes contact gehad met enkele Belgische stagiairs van de opleiding pedagogiek. Ze zijn in één van de zoveel projecten van Don Bosco gestart met ‘alfabetisering’. Enkele weken geleden zat hun stage erop en hebben ze me gevraagd of ik het voor enkele weken wilde opvolgen tot er nieuwe vrijwilligers/stagiairs/... gevonden zijn. Met veel plezier dus... Naast de Kiro ben ik dus enkele weken geleden gestart met het geven van lessen aan straatkinderen (enkele uren in de week). Maar nu ik op de Kiro wil starten met de voorbereidingen van het partnerschap zal het mijn laatste week worden.