Colombiaanse vredesgemeenschap op de shortlist voor de Sakharov prijs

De Vredesgemeenschap van San José de Apartadó uit Colombia werd op 20 oktober weerhouden als één van de drie kandidaten om de Sacharov prijs van het Europese parlement te ontvangen. Deze prijs wordt jaarlijks uitgereikt aan individuen of organisaties die hun leven hebben gewijd aan het verdedigen van de mensenrechten en de democratie. De andere kandidaten zijn een groep van 5 activisten van de Arabische Lente en de Belarussische journalist Dzmitry Bandarenka. De uiteindelijke winnaar zal op 27 oktober bekend worden, maar de Arabische Lente is nu al de gedoodverfde winnaar omdat zij door de belangrijkste politieke fracties van het parlement zijn voorgedragen.

Hoe dan ook, voor de Vredesgemeenschap is het een belangrijk signaal dat ze op de shortlist eindigen. De Vredesgemeenschap is een nederzetting in het Noordoosten van Colombia van boeren die vluchtten voor het conflict tussen guerrilla, paramilitairen en de officiële strijdkrachten. De gemeenschap werd in 1997 opgericht als neutrale zone en teken van geweldloos verzet. Sindsdien weert de gemeenschap alle gewapende actoren uit haar grondgebied. De Vredesgemeenschap van San José de Apartadó wordt o.a. begeleid door een partner van Broederlijk Delen, PBI Colombia, die regelmatig internationale waarnemers sturen naar het gebied.
Opeenvolgende Colombiaanse regeringen hebben, ondanks aanmaningen van de internationale gemeenschap, de vredesgemeenschap niet alleen aan haar lot overgelaten, maar ook tegengewerkt en verdacht gemaakt van meeheulen met de guerrilla. Ondanks hun geweldloos verzet is de gemeenschap aldus blijvend slachtoffer van grove mensenrechtenschendingen. In de afgelopen 15 jaar zijn bijna 200 leden van de gemeenschap omgebracht op de meest gruwelijke wijze, niet alleen gemeenschapsleiders, maar ook weerloze vrouwen en kinderen.

Vorige week bezochten Jesús Emilio Tuberquía en Noelia Tuberquía , twee leden van de Vredesgemeenschap, het Europese parlement, op uitnodiging van de GUE/NGL fractie, die de gemeenschap nomineerden voor de Sakharov prijs. Ze benadrukten de nood aan blijvende solidariteit met hun gemeenschap en kloegen de hoge graad van straffeloosheid aan die nog altijd heerst in Colombia, ondanks de veranderde politieke context. Volgens Jesús Emilio betekent de nominatie voor de Sakharovprijs voor de Vredesgemeenschap niet alleen een boodschap van internationale steun en solidariteit. Hij verwacht ook dat hun vreedzaam verzet, om een einde te maken aan het geweld tegen de gewone Colombiaanse boeren, er zichtbaarder door wordt en blijvend mag rekenen op internationale bescherming.

In België sloot de gemeente Westerlo in 2006 een Bondgenootschap voor Vrede af met de Vredesgemeenschap van San José de Apartadó. Naast het gemeentehuis staat een monument opgericht voor de slachtoffers van de Vredesgemeenschap van San José de Apartado, bestaande uit 14 stenen. Het is geïnspireerd op een gebruik in de gemeenschap kent.  Voor elk lid van de gemeenschap dat vermoord werd, halen ze een steen uit de rivier, ze beschilderen hem en ze zetten er de naam op van hun dierbare.