Amazone-indianen in Peru verdedigen hun territorium
(07-06-2009)
Mislukte dialoog ontaardt in geweld
Op vrijdag 5 juni kwam het in Bagua, in het Noorden van het Peruaanse Amazone-gebied, tot een bloedig treffen. Peruaanse ordetroepen probeerden een wegblokkade van inheemsen op te ruimen. Die protesteren tegen maatregelen die hun rechten en territoria dreigen aan te tasten. Broederlijk Delen betreurt de escalatie van dit conflict, en hoopt dat de gebeurtenissen snel, grondig en op een onpartijdige manier onderzocht worden. ‘De dialoog om een uitweg uit deze crisis te vinden moet dringend hervat worden alvorens het geweld uitdijt naar andere regio’s in Peru,’ zegt Thomas Craenen, vertegenwoordiger van Broederlijk Delen in Peru en tot vanavond nog in België.
Meer info en foto's vind je op www.catapa.be
In onze agenda vind je ook meer info over de infoavond van Catapa op 12 juni.
Nieuwe decreten bedreigen territorium van de Amazone-indianen
Het protest van de Amazone-indianen is gericht tegen een reeks decreten die privé-investeringen in het Amazonegebied moeten promoten. Het parlement gaf de regering van Alan García daartoe ruime volmachten in het kader van de uitvoering van een vrijhandelsverdrag met de VS. ‘Maar de regering heeft de inheemse gemeenschappen en hun organisaties niet geraadpleegd. Nochtans is ze hiertoe verplicht is telkens ze maatregelen wil nemen die de inheemse rechten aantasten , dit op basis van de Conventie nº 169 van de IAO,’ aldus nog Thomas Craenen.
Het absolute wantrouwen van de inheemsen naar de regering wordt mee verklaard door de talrijke concessies (tussen 70 en 80% van het Peruaanse Amazonegebied) die verleend worden aan mijn-, olie- en houtkapbedrijven binnen inheemse territoria, en de vervuiling van hun leefomgeving door de oliewinning. Het politieke geweld van de jaren ‘80 en ‘90 eiste een zware tol van vele inheemse volkeren. Mensenrechtenorganisaties uiten ondertussen hun bezorgdheid over een tendens tot criminalisering van sociaal protest.
Er gaapt een enorme kloof tussen de visie van de inheemsen die bereid zijn hun territoria te verdedigen met hun leven en de moderniseringsgedachte van de overheid die de natuurlijke hulpbronnen van het Amazonegebied wil ontginnen.
Waarom het conflict nu escaleert
Verscheidene pogingen tot dialoog hebben in het voorbije jaar niets opgeleverd. Omdat ze de vertragingsmanoeuvres van de regering en het parlement beu is, lanceerde de belangrijkste koepelorganisatie van de Amazone-indianen, AIDESEP, op 9 april een oproep tot algemeen protest. Duizenden inheemsen bezetten strategische punten zoals bruggen of olie-installaties tot de regering de omstreden decreten zou intrekken. Eén van de belangrijkste conflicthaarden bevond zich rond de stad Bagua, in de noordelijke regio Amazonas.
De regering riep er de noodtoestand uit, waardoor grondwettelijke waarborgen tijdelijk kunnen worden opgeschort. ‘Misprijzende opmerkingen over de inheemsen en hun leiders, en de aankondiging dat zij alleen volledig aansprakelijk zouden zijn voor mogelijk bloedvergieten, creëerden een potentieel erg gevaarlijke situatie,’ zegt Thomas Craenen. Tot enkele dagen geleden, verliep het protest relatief rustig. Op 5 juni liet de regering echter een speciale politie-eenheid een einde maken aan de bezetting van een weg en olie-installaties in de omgeving van Bagua.
Volgens de eerste officiële berichten, gijzelden opstandige indianen een groep van 38 politiemannen, doodden ze er 9 en konden er 25 gered worden. Vanuit de menigte zou geschoten zijn op de politie. Later kwamen nog 13 politiemannen om bij gevechten met de inheemsen. Officiële bronnen meldden op zaterdag 9 inheemse slachtoffers en 179 gewonden, maar lokale inheemse leiders spreken van meer dan 30 burgerdoden. Zij verzekeren dat ze geen vuurwapens hebben en beschuldigen de politie ervan een bloedbad te hebben aangericht, nadat ze de menigte vanuit helikopters met traangasgranaten hadden bestookt. Er is zelfs sprake van dat de politie lijken heeft verwijderd om het officiële dodenaantal te verminderen.
Respectvolle dialoog met begrip voor inheemse visie op ontwikkeling
Er heerst nog heel wat onduidelijkheid over de precieze gebeurtenissen van de laatste dagen. De Defensoría del Pueblo, een soort ombudsdienst die waakt over het respect voor de mensenrechten, en mensenrechtenorganisaties onderzoeken de situatie ter plaatse. De oproep van de inheemse leiders om de blokkades te verlaten en alle vormen van geweld te vermijden, lijkt een goede stap om de rust te herwinnen.
‘We pleiten voor dialoog als enige weg om uit de crisis te geraken, maar dat zal enkel lukken indien men vertrekt vanuit een fundamenteel respect voor de inheemse volkeren uit het Amazonegebied en hun ontwikkelingsvisie,’ besluit Thomas Craenen.
Foto's: Thomas Quirynen, www.catapa.be
(Noot: Conventie nº 169 van de Internationale Arbeids Organisatie, ter bescherming van de rechten van inheemse volkeren, geratificeerd door Peru in 1994, verplicht de overheid inheemse volkeren te raadplegen alvorens maatregelen goed te keuren die hun rechten aantasten. )
Onze resultaten
“Zonder Broederlijk Delen zou ik nog steeds in de mijn aan het werk zijn. Met hun hulp vond ik de moed om door te zetten en mijn diploma rechten te behalen.”
Lees het verhaal van Vidal in Peru
Van elke euro die je Broederlijk Delen schonk in 2010 ging 85,5 cent rechtstreeks naar onze doelstelling: zorgen dat mensen in het Zuiden hun eigen plannen waarmaken. Download het jaarverslag
